Πρωτομαγιάτικος μποναμάς όχι για τους εργάτες αλλά για την ευρωπαϊκή βιομηχανία
η εφαρμογή της Προσωρινής Συμφωνίας ΕΕ-Mercosur από 1/5/2026 σύμφωνα με
δηλώσεις του ευρωπαίου Επιτρόπου Maroš Šefčovič (https://eurometal.net
27/3/2026) .
Ως γνωστόν στο πλαίσιο της νεοφιλελεύθερης παγκοσμιοποίησης και προκειμένου οι
Βρυξέλλες να προωθήσουν την εξαγωγή των βιομηχανικών προϊόντων του
ευρωπαϊκού βορρά στις παγκόσμιες αγορές και κυρίως στις αναπτυσσόμενες αγροτικές
χώρες δέχθηκαν στα τέλη της δεκαετίας του 1990 ως αντιστάθμισμα την κατάργηση
της αρχής της κοινοτικής προτίμησης και την απελευθέρωση των εισαγωγών
αγροτικών προϊόντων τρίτων χωρών στην ΕΕ με αποτέλεσμα να οξυνθούν τα
προβλήματα των αγροτών του φτωχοποιημένου ευρωπαϊκού νότου.
Έτσι στις 13 Σεπτεμβρίου 1999 το Συμβούλιο της ΕΕ εξουσιοδότησε την Ευρωπαϊκή
Επιτροπή να αρχίσει διαπραγματεύσεις με την Κοινή Αγορά του Νότου γνωστή και ως
Mercosur καθώς και με τα κράτη μέλη της για τη διαμόρφωση μιας συμφωνίας η οποία
να αποτελείται από διάφορα σκέλη που να αφορούν την πολιτική, τη συνεργασία και το
εμπόριο.
Οι διαπραγματεύσεις ολοκληρώθηκαν επιτυχώς στις 6/12/2024.
Δεν ήταν βέβαια καθόλου εύκολες καθώς υπήρχαν αντιδράσεις τόσο από συγκεκριμένα
κράτη μέλη της ΕΕ με επικεφαλής τη Γαλλία όσο και από τους ευρωπαίους αγρότες και
καταναλωτές.
Οι διαπραγματεύσεις κατέληξαν σε δύο παράλληλες νομικές πράξεις. Η πρώτη νομική
πράξη είναι η Συμφωνία εταιρικής σχέσης μεταξύ της ΕΕ και των κρατών μελών της,
αφενός, και της Mercosur και των τεσσάρων κρατών μελών της, ήτοι της Αργεντινής,
της Βραζιλίας, της Παραγουάης και της Ουρουγουάης, αφετέρου γνωστή ως
«EMPA», που περιλαμβάνει τον πυλώνα πολιτικού διαλόγου και συνεργασίας και τον
πυλώνα εμπορίου και επενδύσεων. Όμως προκειμένου να τεθεί σε ισχύ η «EMPA»
πρέπει να επικυρωθεί και από τα 27 κράτη μέλη της ΕΕ γεγονός εξαιρετικά δύσκολο
και αβέβαιο.
Έτσι η νομενκλατούρα των Βρυξελλών προχώρησε στη υπογραφή μιας δεύτερης
νομικής πράξης που είναι η Ενδιάμεση Συμφωνία για το εμπόριο μεταξύ της ΕΕ και
της Mercosur καθώς και των κρατών μελών της, γνωστή ως «ITA» η οποία καλύπτει
την ελευθέρωση του εμπορίου και των επενδύσεων σε μια αγορά 22
τρισεκατομμυρίων δολαρίων και 720 εκατομμυρίων καταναλωτών
(https://apnews.com 23/4/2026).
Η «ITA» θα παύσει να ισχύει και θα αντικατασταθεί από την «EMPA» με την έναρξη
ισχύος της τελευταίας, εάν και οψέποτε συμβεί αυτό.
Λόγω της «ΙΤΑ» σε επίπεδο ΕΕ θα επωφεληθούν οι αυτοκινητοβιομηχανίες, οι
βιομηχανίες χημικών και οι φαρμακευτικές και θα πληγούν βέβαια οι ευρωπαίοι
αγρότες και κτηνοτρόφοι. Επιπλέον με τη συμφωνία ΕΕ-χωρών Mercosur οι
ευρωπαϊκοί επιχειρηματικοί όμιλοι αποκτούν πλήρη ελευθερία κινήσεων στις εν λόγω
χώρες οι οποίες είναι σημαντικές για τη στήριξη της εφοδιαστικής αλυσίδας της ΕΕ με
κρίσιμες πρώτες ύλες καθώς η Αργεντινή (μαζί με τη Βολιβία που πάντως δεν
συμμετέχει στη συμφωνία) κατέχουν το 43% των παγκόσμιων αποθεμάτων λιθίου που
είναι απαραίτητο για την πράσινη μετάβαση, ενώ η Βραζιλία διαθέτει ένα από τα
μεγαλύτερα αποθέματα κρίσιμων πρώτων υλών στον κόσμο, συμπεριλαμβανομένων
γραφίτη, μετάλλων σπάνιων γαιών και φωσφορικών πετρωμάτων
Στο επιχειρηματικό παιχνίδι της Mercosur μπήκαν ήδη δυνατά Ισπανία και Πορτογαλία
που διαθέτουν τεράστιες αριθμητικά παροικίες στις χώρες της Λατινικής Αμερικής
καθότι πρώην αποικιοκρατικές δυνάμεις, με τον Πρόεδρο της Βραζιλίας Λούλα να
επισκέπτεται την πρώτη το διήμερο 17-18 Απριλίου 2026 (www.reuters.com
17/4/2026) και τη δεύτερη το διήμερο 21-22 Απριλίου 2026
(https://agenciabrasil.ebc.com.br 22/4/2026).
Επιπλέον ο Λούλα επισκέφτηκε και τη Γερμανία το διήμερο 19-20 Απριλίου 2026,
όπου στις 20/4/2026 συναντήθηκε στο Ανόβερο με τον Μερτς κάνοντας από κοινού
σπονδές στη Συμφωνία ΕΕ-Mercosur (https://valor.globo.com 20/4/2026).
Διόλου τυχαίο καθώς η Βραζιλία αναμένεται να αυξήσει τις εξαγωγές της στην ΕΕ
κατά 13% μέχρι το 2038 (www.reuters.com 23/4/2026), ενώ η γερμανική
αυτοκινητοβιομηχανία ετοιμάζεται να εφορμήσει στις αγορές της Mercosur
αυξάνοντας τις εξαγωγές της εκεί, με το Golf GTI μάλιστα να φτάνει στη Βραζιλία σε
χαμηλή τιμή μετά τη μείωση κατά 50% των δασμών
(https://en.clickpetroleoegas.com.br 23/4/2026).
Επιπλέον σύμφωνα με την Ευρωπαϊκή Ένωση Κατασκευαστών Αυτοκινήτων η
ευρωπαϊκή αυτοκινητοβιομηχανία αναμένεται να αυξήσει τις εξαγωγές της στη
Mercosur κατά 200% μέχρι το 2040 (www.acea.auto 27/2/2026).
Από κοντά και η Ιταλία η οποία επίσης διαθέτει πολυάριθμη παροικία στις χώρες της
Mercosur καθώς οι Ιταλοί βιομήχανοι με την Confindustria, δηλαδή τον ιταλικό ΣΕΒ,
προχώρησαν σε συναντήσεις κορυφής με τους Συνδέσμους Βιομηχανιών Βραζιλίας
και Ουρουγουάης (https://decode39.com 23/4/2026).
Το ερώτημα βεβαίως είναι πότε επιτέλους θα ξυπνήσει στην Αθήνα και η κυβέρνηση, η
οποία έβαλε φαρδιά-πλατιά την υπογραφή της στην «ΙΤΑ» που τσακίζει τους
χειμαζόμενους Έλληνες αγρότες και κτηνοτρόφους και δημιουργεί σοβαρά
προβλήματα στην προστασία της υγείας των καταναλωτών.Νότης Μαριάς, Καθηγητής Θεσμών της ΕΕ στο Πανεπιστήμιο Κρήτης