Διέξοδος διαφυγής το Ιόνιο! Γιατί τα κυκλώματα διακίνησης μεταναστών προτιμούν το λιμάνι της Πάτρας

Του Δήμου Βερύκιου

Θαλαμηγούς, ιστιοφόρα και φουσκωτά στο Ιόνιο με Ουκρανούς καπετάνιους χρησιμοποιούν τα διεθνή κυκλώματα για να μεταφέρουν παράνομα μετανάστες, λαθραία τσιγάρα και ναρκωτικά (Made in Albania) και από την Δυτική Ελλάδα προς την Ιταλία. Τον περασμένο χρόνο (2020) το Λιμενικό Σώμα και η Ακτοφυλακή μετά από άγρια καταδίωξη εντόπισαν 671 μετανάστες που προσπάθησαν λαθραία να περάσουν από τις ακτές της Δυτικής Ελλάδας και των Επτανήσων προς την Ιταλία. Ενώ συνελήφθησαν 144 διακινητές διαφόρων εθνοτήτων καταμεσίς του Ιονίου Πελάγους.

Στο μεταξύ τα λιμάνια της Πάτρας και της Ηγουμενίτσας παραμένουν οι βασικές πύλες εξόδου παράνομης μετάβασης μεταναστών από την Ελλάδα στην Ιταλία. Το 2020 εντοπίστηκαν 834 μετανάστες  που προσπάθησαν να φύγουν παράνομα με τα πλοία της γραμμής. Απ αυτούς 448 ήταν κρυμμένοι σε φορτηγά και 386 με πλαστέ έγγραφα.

Ωστόσο βάσει των επίσημων στοιχείων του υπουργείου Ναυτιλίας σημαντική μείωση εμφανίζουν το 2020 σε σχέση με το 2019 οι ροές παράνομης μετακίνησης μεταναστών προς την Ιταλία μέσω θαλασσής.

Η μείωση απόπειρας παράνομης μετάβασης στα πλοία της γραμμής από τα λιμάνια της Πάτρας και της Ηγουμενίτσας άγγιξε το 45% και μέσω μικρών ιδιωτικών σκαφών η μείωση έφτασε το 25%.

Πιθανότατα η μείωση που εμφανίζουν οι δείκτες παράνομων ροών μεταναστών προς την Ιταλία δια θαλασσής , να έχει σχέση με την πολιτική που εφαρμόζει το υπουργείο Μετανάστευσης για ίση και δίκαιη κατανομή (1%) των αιτούντων άσυλο σε όλες τις περιφέρειες της χώρας. Υπήρξε γενική μείωση στις περισσότερες περιφέρειες το 2020.

Η μείωση σε ολόκληρη την χώρα σε σχέση με το 2019 είναι  27.083 άτομα. Δηλαδή 30%.

Ειδικότερα στην Πελοπόννησο και στην Δυτική Ελλάδα υπήρξε μείωση τους διαμένοντες αιτούντες άσυλο και στις δομές φιλοξενίας και σε διαμερίσματα του προγράμματος ESTIA. Συγκεκριμένα, στην Πελοπόννησο οι διαμένοντες από 2.377 το 2019, πλέον διαμένουν 1.614 ( μείωση 32%) δηλαδή είναι σε ποσοστό 0.28% σε σχέση με τον γενικό πληθυσμό της Περιφέρειας Πελοποννήσου.

Αντιστοίχως και στην Δυτική Ελλάδα (στην οποία συμπεριλαμβάνεται η Αχαΐα). Από 624 άτομα που διέμεναν στην περιοχή, πλέον στις δομές ζουν 395 ( μείωση κατά – 37%) δηλαδή το 0.06% σε σχέση με τον πληθυσμό.

Από την κατανομή των αιτούντων άσυλο στην Δυτική Ελλάδα προκύπτει ότι δεν έχει προβλεφθεί δομή φιλοξενίας ή διαμερίσματα στην Περιφέρεια Αχαΐας προφανώς για να αποφευχθεί ο πειρασμός του λιμένος της Πάτρας που αποτελεί πρόκληση για κάθε μετανάστη που θέλει να μεταπηδήσει στην Ιταλία και από εκεί στην κεντρική Ευρώπη.

Το μεγαλύτερο ποσοστό αιτούντων άσυλο κατέχει η Κορινθία ( 1.241 άτομα ) που είναι όσο ο μέσος όρος της Επικράτειας (0,86%).

Στην Δυτική Ελλάδα συνολικά βρίσκονται σήμερα  1.019 αιτούντες άσυλο που συνολικά αναλογεί στο 0,09% του διαμένοντος πληθυσμού.

ΝΟΤΗΣ ΜΗΤΑΡΑΚΗΣ: Ανακτήσαμε τον έλεγχο του μεταναστευτικού

Ο Νότης Μηταράκης υπουργός Μετανάστευσης και Ασύλου δήλωσε στο «Νεολόγο» ότι : «Το 2020 αποτέλεσε χρονιά – ορόσημο για το μεταναστευτικό. Ανακτήσαμε τον έλεγχο του μεταναστευτικού. Καταφέραμε δραστική αλλαγή και ουσιαστική βελτίωση σε όλους τους τομείς. Η μείωση των ροών κατά 80%, η μείωση των διαμενόντων από 92 χιλιάδες σε 65 χιλιάδες, η μείωση κατά 43% των εκκρεμοτήτων εξέτασης των αιτημάτων ασύλου και η επιτάχυνση κατά 65%  της έκδοσης πρωτοβάθμιων αποφάσεων ασύλου, που οδηγεί και στη σημαντική μείωση του χρόνου παραμονής των ανθρώπων στις δομές, δεν είναι απλοί αριθμοί. Είναι αποτέλεσμα αλλαγής πολιτικής και σκληρής δουλειάς. Είναι αριθμοί που έχουν μεγάλη ανθρωπιστική σημασία και θετικό αντίκτυπο στις ζωές όλων. Είναι αριθμοί που ενισχύουν το αίσθημα ασφάλειας, οδηγούν σε αποσυμφόρηση δομών, σε αποσυμφόρηση των νησιών και σε περαιτέρω μείωση των επιπτώσεων του μεταναστευτικού σε όλη τη χώρα. Συνεχίζουμε στον ίδιο δρόμο”.

Γιάννης Πλακιωτάκης: Ενεργούμε βάσει οργανωμένου σχεδίου

Ο Γιάννης Πλακιωτάκης υπουργός Εμπορικής Ναυτιλίας και Νησιωτικής Ελλάδας αναφερόμενος στην φύλαξη του Ιονίου και των ακτών της Δυτικής Ελλάδας δήλωσε στον «Νεολόγο» τα εξής: «Ενεργούμε βάσει οργανωμένου σχεδίου στο Ιόνιο και στα λιμάνια της Πάτρας και της Ηγουμενίτσας. Το Λιμενικό Σώμα και η Ελληνική Ακτοφυλακή προβαίνουν στη λήψη και υλοποίηση μέτρων ενίσχυσης των περιοχών, όπου απαιτείται, στο πλαίσιο του εθνικού σχεδιασμού για τον αποτελεσματικό έλεγχο του συνόλου των θαλασσίων συνόρων, σύμφωνα με τις υπαγορεύσεις του Κώδικα Συνόρων Schengen».

ΕΝΤΟΠΙΣΜΟΙ ΜΕΤΑΝΑΣΤΩΝ – 2020ΠάτραΗγουμενίτσαΣύνολο
Κρυμμένοι σε Φ/Γ296152448
Ως επιβάτες με πλαστά έγγραφα 247139386
Σύνολο543291834

Μεταναστευτικές οδοί και χώρες προορισμού

Η εισροή υπηκόων τρίτων χωρών που ζητούν να τους χορηγηθεί καθεστώς πρόσφυγα στην Ε.Ε. έχει κορυφωθεί τα τελευταία χρόνια. Περίπου 1,3 εκατομμύρια αιτήσεις ασύλου υποβλήθηκαν στα 28 κράτη μέλη το 2015, κυρίως από το Αφγανιστάν, το Ιράκ και τη Συρία. Ο αριθμός αυτός μειώθηκε απότομα το 2016, κυρίως λόγω της συμφωνίας Ε.Ε.-Τουρκίας που περιόρισε τις μεταναστευτικές ροές μέσω της Ανατολικής Μεσογείου και των Δυτικών Βαλκανίων.

Ωστόσο, τα κράτη μέλη της νότιας Ευρώπης είναι σήμερα τα πιο συνηθισμένα σημεία εισόδου για τους πρόσφυγες που συνήθως διέρχονται από τα Βαλκάνια και στη συνέχεια προσπαθούν να εγκατασταθούν σε πλούσιες χώρες όπως η Αυστρία, η Γερμανία, η Σουηδία ή η Γαλλία.

  • Η οδός της ανατολικής Μεσογείου, η οδός των Δυτικών Βαλκανίων και η οδός της Κεντρικής Μεσογείου αποδεικνύονται οι σημαντικότερες από όλες τις κύριες οδούς διέλευσης των συνόρων με κατεύθυνση την Ε.Ε. από την ξηρά ή από τη θάλασσα στην παρούσα στιγμή. Ωστόσο, η είσοδος σε καθεμία από αυτές κορυφώθηκε σε διαφορετικά χρονικά σημεία.
  • Η οδός της ανατολικής Μεσογείου μέσω της Τουρκίας προς την Ελλάδα ήταν η πιο δημοφιλής μεταναστευτική οδός. Χρησιμοποιήθηκε κυρίως από αιτούντες άσυλο από το Αφγανιστάν, το Ιράκ και τη Συρία. Η οδός των δυτικών Βαλκανίων παρουσίασε επίσης το υψηλότερο ποσοστό μετανάστευσης χωρίς ταξιδιωτικά έγγραφα το 2015, κυρίως από τη Συρία και το Αφγανιστάν.

Εν τω μεταξύ, η οδός της κεντρικής Μεσογείου από τη Λιβύη στη Μάλτα και την Ιταλία παρέμεινε ένα σημαντικό σημείο εισόδου στην Ε.Ε. για πρόσφυγες από τη δυτική Αφρική ή την Ινδική υποήπειρο.

Από ποιες χώρες αιτούνται άσυλο στην Ελλάδα

Η προέλευση των αιτούντων άσυλο ποικίλλει σε μεγάλο βαθμό από χώρα σε χώρα. Οι περισσότεροι από τους αιτούντες για πρώτη φορά άσυλο στην Ελλάδα κατά την πρόσφατη περίοδο προέρχονται από τέσσερις χώρες: Τη Συρία, το Ιράκ, το Αφγανιστάν και το Πακιστάν. Από αυτές τις τέσσερις χώρες, η Συρία είναι η εθνικότητα με τη μεγαλύτερη εκπροσώπηση, αντιπροσωπεύοντας το 28% των αιτούντων για πρώτη φορά άσυλο το 2017.

Η καταγωγή των αιτούντων άσυλο είναι πιο διαφοροποιημένη στην Ιταλία όπου η κύρια χώρα προέλευσης είναι η Νιγηρία με ποσοστό 20% των αιτούντων για πρώτη φορά άσυλο το 2017, ακολουθούμενη από το Μπαγκλαντές (9,8%), το Πακιστάν (7,5%) και αρκετές χώρες της Δυτικής Αφρικής (π.χ. Γκάμπια, Σενεγάλη και Μάλι).

Στην Ιταλία, ο αριθμός των αιτούντων άσυλο από τη Συρία, το Αφγανιστάν και το Ιράκ είναι αρκετά χαμηλότερα στην κατάταξη.

Η κατανομή των αιτούντων άσυλο στις ευρωπαϊκές περιφέρειες

Οι μεθοριακές περιοχές και οι περιοχές διέλευσης, όπως η Πρώην Γιουγκοσλαβική Δημοκρατία της Μακεδονίας, τείνουν αναπόφευκτα να υποδέχονται αριθμό αιτούντων άσυλο υψηλότερο από τον μέσο όρο.

Ωστόσο, η κατανομή των αιτούντων άσυλο στις ευρωπαϊκές περιφέρειες διαμορφώνεται επίσης από τον βαθμό κοινωνικό-οικονομικής ελκυστικότητας κάθε χώρας υποδοχής. Οι αιτούντες άσυλο τείνουν να εγκαθίστανται σε ευημερούσες αστικές περιοχές. Αυτό το φαινόμενο μπορεί να παρατηρηθεί σε κράτη μέλη του νότου καθώς και στις βόρειες χώρες προορισμού.   

Μεταξύ των περιφερειών που προσελκύουν τους περισσότερους αιτούντες στις χώρες άφιξης είναι :

 • Η Λομβαρδία και το Λάτσιο στην Ιταλία.

 • Η Αττική και το Βόρειο Αιγαίο στην Ελλάδα. Ενώ οι περισσότερες περιφέρειες στην Ιταλία φαίνεται να φιλοξενούν σχετικά υψηλό αριθμό αιτούντων άσυλο, η Ελλάδα, η Γαλλία και η Ισπανία παρουσιάζουν έντονη συγκέντρωση μόνο σε περιορισμένο αριθμό δυναμικών περιοχών, ιδιαίτερα στις πρωτεύουσες.

Νέες προσφυγικές οδοί προς την Ευρώπη

Οι προσφυγικές οδοί μετατοπίζονται. Πέρσι εξαπλασιάστηκαν οι πρόσφυγες που πέρασαν από την Αφρική στις Καναρίους Νήσους. Ανάμεσα στους λόγους της μετατόπισης η πανδημία και οι συμφωνίες συγκράτησης μεταναστών.  

Η Ελλάδα ακόμη τουλάχιστον δεν αντιμετωπίζει πρόβλημα ροής προσφύγων από την Λιβύη. Την τελευταία πενταετία από τις ακτές της Λιβύη εντοπίστηκαν μόνο δυο περιστατικά όπου συνολικά αποβιβάστηκαν στην Κρήτη 37 μετανάστες. Την ίδια χρονική περίοδο από την Αίγυπτο υπήρξαν τέσσερα περιστατικά με 59 μετανάστες που αποβιβάστηκαν στην Κρήτη.

Δεν είναι όμως μόνο η πανδημία που οδηγεί σε μια μετατόπιση των προσφυγικών οδών. Τα τελευταία χρόνια ευρωπαϊκές χώρες ήρθαν σε συμφωνία με χώρες διέλευσης, όπως η Νιγηρία και η Λιβύη, οι οποίες εμποδίζουν πρόσφυγες και μετανάστες να φθάσουν στις ακτές.   

Το πρόβλημα αυτή την περίοδο έχει μετατοπιστεί στις Καναρίους Νήσους, όπου πρόσφυγες και μετανάστες επιχειρούν να περνούν παράνομα στη Ισπανία.  Μόλις ένας στους 16 πρόσφυγες και μετανάστες περνά ζωντανός με βάρκα από τις ακτές της δυτικής Αφρικής στις Καναρίους Νήσους, που ανήκουν στην Ισπανία. Πέρσι ο αριθμός των ανθρώπων που αποτόλμησαν αυτή την οδύσσεια εξαπλασιάστηκε σε σχέση με το 2018.    Ανθρωπιστικές οργανώσεις κάνουν λόγο για το πιο επικίνδυνο πέρασμα του κόσμου, μιας και στην περιοχή αυτή του Ατλαντικού πνέουν συνήθως ισχυροί άνεμοι και επικρατεί θαλασσοταραχή.  Παρατηρητές δυσκολεύονται να απαντήσουν στο ερώτημα γιατί οι πρόσφυγες και μετανάστες επιλέγουν αυτή την οδό.

Η αύξηση των προσφυγικών ροών το τελευταίο διάστημα κυρίως από την Αφρική  είναι απλά η απαρχή μιας νέας μετακίνησης προσφύγων και μεταναστών προς την Ευρώπη. Πολλοί πιστεύουν ότι πρόκειται για τον προπομπό νέων, μαζικών μετακινήσεων παράνομων μεταναστών από τη νότια, δυτική και κεντρική Αφρική στις όχθες της Μεσογείου. Εκτιμήσεις αναφέρουν ότι πρόσφυγες και μετανάστες θα αρχίσουν να φθάνουν στις ακτές βορειοαφρικανικών χωρών μέσα στα απόμενα χρόνια αν όχι επόμενους έξι με δώδεκα μήνες.

πηγή: dete.gr

Σχετικά Άρθρα

ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ ΝΕΑ