Υπόμνημα αναφορικά με το ζήτημα των οδών αναδασμού, σε συσχετισμό με τη διαδικασία καταγραφής και αναγνώρισης των κοινοχρήστων οδών στην περιοχή του Νομού Ηλείας, κατέθεσε το ΤΕΕ Ν. Ηλείας.
Το υπόμνημα κατατέθηκε προς την Ανάδοχο Εταιρεία του Έργου «Καταγραφή και Αναγνώριση Οδών» Νομού Ηλείας «ΗΛΙΔΑ – ΣΥΜΒΟΥΛΟΙ ΜΗΧΑΝΙΚΟΙ ΑΝΩΝΥΜΟΣ ΤΕΧΝΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΜΕΛΕΤΩΝ» και κοινοποιήθηκε προς το Υπουργείο Περιβάλλοντος & Ενέργειας, την Γεν. Γραμματεία Χωρικού Σχεδιασμού & Αστικού Περιβάλλοντος και την Κεντρική Διοίκηση ΤΕΕ.
Όπως τονίζεται από το ΤΕΕ Ν. Ηλείας, «πρόκειται για ένα σοβαρό ζήτημα, που προκαλεί σύγχυση με σημαντικές επιπτώσεις τόσο στους ιδιοκτήτες ακινήτων όσο και στην εύρυθμη ολοκλήρωση των σχετικών διοικητικών διαδικασιών. Παρακαλούμε για την παρέμβαση και τη συνδρομή σας προς την κατεύθυνση της επίλυσής του και παραμένουμε στη διάθεσή σας για κάθε διευκρίνιση ή συνάντηση επί του ζητήματος».
Το υπόμνημα έχει ως εξής:
«ΘΕΜΑ: Υπόμνημα επί ζητημάτων αρτιότητας και οικοδομησιμότητας ακινήτων εντός περιοχών αναδασμού – Ανάγκη διευκρίνισης του καθεστώτος των τεχνικών έργων οδών αναδασμού (αποστραγγιστικές τάφροι, αρδευτικοί αύλακες) ως προς την έννοια του προσώπου σε κοινόχρηστη οδό κατά τις διατάξεις της εκτός σχεδίου δόμησης (Π.Δ. 24.5.1985, ΦΕΚ 270/Δ/1985).
ΣΧΕΤ.: Το έργο «Καταγραφή και Αναγνώριση Οδών Νομού Ηλείας» που εκτελείται από την Ανάδοχο εταιρεία
Αξιότιμοι κύριοι/κυρίες,
Με αφορμή την εξέλιξη του έργου της καταγραφής και αναγνώρισης οδών του Νομού Ηλείας, η Νομαρχιακή Επιτροπή Ηλείας του Τεχνικού Επιμελητηρίου Ελλάδος, εκπροσωπώντας τους μηχανικούς της περιοχής και έχοντας πληθώρα σχετικών ερωτημάτων από συναδέλφους που χειρίζονται καθημερινά υποθέσεις έκδοσης οικοδομικών αδειών σε περιοχές αναδασμού στις οποίες έχουν καθορισθεί όροι δόμησης με Προεδρικό Διάταγμα (ΖΟΕ Ν.Ηλείας), θέτει υπόψη σας το ακόλουθο σοβαρό θέμα, το οποίο χρήζει άμεσης διευκρίνισης και νομοθετικής ρύθμισης.
1. Περιγραφή του Ζητήματος
Στο Νομό Ηλείας υφίσταται εκτεταμένο πλέγμα περιοχών αναδασμού, στις οποίες οι αγροτικές οδοί συνοδεύονται —ως αναπόσπαστα τεχνικά τους έργα— από αποστραγγιστικές τάφρους και αρδευτικούς αύλακες (επιφανειακούς ή υπόγειους). Τα έργα αυτά κατασκευάστηκαν στο πλαίσιο των μελετών αναδασμού και αποτελούν λειτουργικά αναπόσπαστο τμήμα της οδικής υποδομής.
Από την ερμηνευτική όμως εφαρμογή των διατάξεων της εκτός σχεδίου δόμησης, και ειδικότερα του άρθρου 1 του από 24.5.1985 Π.Δ. (ΦΕΚ 270/Δ/1985), προκύπτει σοβαρή ανισότητα μεταξύ ακινήτων εντός της ίδιας περιοχής αναδασμού, η οποία δημιουργεί στρεβλώσεις και έντονο κοινωνικό αίσθημα αδικίας:
• Ακίνητα που έχουν πρόσωπο σε υπέργειο αρδευτικό αύλακα (ο οποίος εκτελεί ρόλο τεχνικού έργου της οδού και βρίσκεται σε άμεση συνέχεια με το κατάστρωμά της) αντιμετωπίζονται ως μη οικοδομήσιμα, με την αιτιολογία ότι δεν διαθέτουν άμεσο πρόσωπο σε κοινόχρηστη οδό.
• Αντίστοιχα ακίνητα της ίδιας περιοχής αναδασμού, όπου το αρδευτικό δίκτυο έχει υπογειοποιηθεί (διέρχεται από σωληνώσεις κάτω από τη στάθμη της οδού), θεωρούνται οικοδομήσιμα, δεδομένου ότι το πρόσωπο εφάπτεται απευθείας στο κατάστρωμα της οδού.
Είναι προφανές ότι η διαφοροποίηση αυτή στηρίζεται αποκλειστικά σε τεχνική λεπτομέρεια κατασκευής του δικτύου άρδευσης (επιφανειακό ή υπόγειο), η οποία ουδεμία ουσιαστική σχέση έχει με τη λειτουργικότητα της οδού, την προσβασιμότητα του ακινήτου ή την εξυπηρέτηση του δημοσίου συμφέροντος. Η ερμηνεία αυτή δημιουργεί πραγματική και θεσμική ανισότητα μεταξύ ιδιοκτητών, σε αντίθεση με την αρχή της ισονομίας.
Σημειώνουμε δε, ότι κατά την Κτηματογράφηση διαπιστώθηκε να συμβαίνει το εξής παράδοξο. Σε κάποιες περιπτώσεις ο υπέργειος αρδευτικός αύλακας να λαμβάνει ξεχωριστό ΚΑΕΚ από αυτόν του καταστρώματος της οδού και σε άλλες περιπτώσεις να εντάσσεται στο εύρος της οδού, ανεξαρτήτως της απεικόνισης στον χάρτη του αναδασμού. Αυτό δημιουργεί προφανώς περαιτέρω σύγχυση.
2. Θέση της Ν.Ε.Ηλείας του ΤΕΕ
Η Νομαρχιακή Επιτροπή Ηλείας του ΤΕΕ θεωρεί ότι τα τεχνικά έργα μιας οδού αναδασμού —αποστραγγιστικές τάφροι, αρδευτικοί αύλακες (υπέργειοι ή υπόγειοι), οχετοί και κάθε είδους συναφές δίκτυο— συνιστούν αναπόσπαστα στοιχεία της οδού και εντάσσονται στο εύρος αυτής.
Συνεπώς, ακίνητο που εφάπτεται σε τέτοιο τεχνικό έργο εφάπτεται κατ’ ουσίαν στην ίδια την οδό και πρέπει να θεωρείται ότι έχει νόμιμο πρόσωπο σε κοινόχρηστη οδό, κατά την έννοια του άρθρου 1 του από 24.5.1985 Π.Δ.
Η θέση αυτή είναι σύμφωνη τόσο με τη λειτουργική προσέγγιση των έργων υποδομής, όσο και με την αρχή της ίσης μεταχείρισης των πολιτών έναντι του νόμου.
3. Αιτήματα – Προτάσεις
Δεδομένου του εύρους του προβλήματος και του πλήθους των επηρεαζόμενων ακινήτων στο Νομό Ηλείας, ζητούμε:
3.1 Έκδοση Ερμηνευτικής Εγκυκλίου προς τις ΥΔΟΜ. Να εκδοθεί άμεσα εγκύκλιος του αρμοδίου Υπουργείου προς όλες τις Υπηρεσίες Δόμησης, η οποία θα διευκρινίζει ρητώς ότι τα έργα υποδομής των οδών αναδασμού (αποστραγγιστικές τάφροι, αρδευτικοί αύλακες, οχετοί κ.λπ.) εντάσσονται στο εύρος της οδού ως αναπόσπαστα τεχνικά της έργα, και ότι ακίνητα τα οποία εφάπτονται σε αυτά λογίζεται ότι έχουν πρόσωπο σε κοινόχρηστη οδό για την εφαρμογή των διατάξεων της εκτός σχεδίου δόμησης.
3.2 Νομοθετική Ρύθμιση. Παράλληλα, και για την οριστική άρση κάθε ερμηνευτικής αμφισβήτησης, προτείνεται η έκδοση νομοθετικής διάταξης με το ακόλουθο —ή ισοδύναμο— περιεχόμενο:
«Τα τεχνικά έργα οδών αναδασμού (αποστραγγιστικά έργα, έργα δικτύων) και παντός είδους κοινόχρηστης οδού, συμπεριλαμβάνονται στο εύρος της οδού και αποτελούν πρόσωπο κατά την έννοια του άρθρου 1 του από 24.5.1985 Π.Δ. (ΦΕΚ 270/Δ/1985)».
3.3 Συνεκτίμηση κατά την εκτέλεση του Έργου. Παρακαλούμε όπως η Ανάδοχος Εταιρεία, κατά την εκπόνηση του έργου «Καταγραφή και Αναγνώριση Οδών Νομού Ηλείας», λάβει υπόψη το ως άνω ζήτημα και αποτυπώσει με σαφήνεια τα τεχνικά έργα των οδών αναδασμού (αποστραγγιστικές
τάφρους, αρδευτικούς αύλακες κ.λπ.) ως μέρος του ενιαίου εύρους της οδού, ώστε τα παραδοτέα του έργου να διευκολύνουν —και όχι να δυσχεραίνουν— την ορθή εφαρμογή της νομοθεσίας από τις ΥΔΟΜ.
Η Νομαρχιακή Επιτροπή Ηλείας του ΤΕΕ παραμένει στη διάθεσή σας για κάθε περαιτέρω συνεργασία, παροχή τεχνικής πληροφόρησης και συμμετοχή σε σχετικές διαβουλεύσεις που θα συμβάλουν στην επίλυση του ζητήματος.
Με εκτίμηση,
Ο Πρόεδρος της Δ.Ε. της Νομαρχιακής Επιτροπής Ηλείας του ΤΕΕ
Χρήστος Γεωργακόπουλος
Διπλωματούχος Πολιτικός Μηχανικός ΕΜΠ».